اگر استراتژی مارکتینگ مناسبی نباشد، عملا در حال درجا زدن هستیم؛ فکر کنید ما در حال بریدن چوبهای یک جنگل هستیم تا آن را به منطقه صلی خود ببریم و با آن سرپناهی بسازیم، آیا این همه چیز است؟ قطعا خیر! ما باید از قبل تصمیم بگیریم چطور میتوانیم این چوبها را به سریع ترین زمان ممکن حمل کنیم؟ اگر حیوانی به ما حمله کرد چطور با آن رو به رو شویم؟ اگر وسط راه باران شروع به باریدن کرد راهحل چیست و تمامی موارد و مشکلات, پس ما در آن زمان یک کار مهمتر از بریدن و بردن چوبها به منطقه داریم و آن استراتژی است؛ ما در کسب و کار باید بازاریابی انجام دهیم و یکی از اصلیترین کار یک بیزینس بازاریابی است درسته؟ پس ما به یک استراتژی بازاریابی نیازمندیم.
فهرست
- استراتژی بازاریابی چیست؟
- چرا استراتژی بازاریابی مهم است؟
- مراحل ایجاد استراتژی بازاریابی
- شناخت مخاطب
- هدف گذاری مخاطب
- تحقیقات بازار و بازاریابی
- تحلیا رقبا
- آمیختهی بازاریابی یا 4p
- گزارش گیری
- نتیجه گیری
استراتژی بازاریابی چیست؟
همانطور که در مقاله بازاریابی چیست؟ توضیح دادهام بازاریابی یعنی هر کاری که ما برای جذب یا بازگشت مشتری و… انجام میدهیم؛ حالا آن میتواند شناخت مخاطب یا بازار باشد تا…. اما استراتژی بازاریابی چیست؟ استراتژی مارکتینگ یا marketing strategy یک برنامه ریزی کوتاه مدت یا بلند مدت است که ما هدف و نحوه رسیدن به هدف به همراه تمامی مشکلات و مسائلی که قرار است با آن رو به رو شیم را برسی و تحلیل میکنیم و برای آن راهحل ارائه میدهیم تا بتوانیم راحت تر و در یک مسیر روشن به اهداف بازاریابی خود نردیکتر شویم.
اهمیت ارزشهای پیشنهادی در استراتژی مارکتینگما در یک استراتژی مارکتینگ باید به ارزشهای پیشنهادی خود اهمیت زیادی بدهیم, چون مشتریان ما باید متوجه باشند شرکت چه منفعتی برای آنها دارد چگونه عمل میکند و چطور محصولات خود به مخاطبهایش ارائه میدهد؛ برای مثال استراتژی بازاریابی شرکت والمارت بر روی ارائه گسترده محصولات به صورت خرده فروشی با قیمت بسیار پایین است, و تمام مخاطبهایش بر این موضوع آگاه هستند.
چرا استراتژی بازاریابی مهم است؟
شاید بهتر باشد قبل از مراحل استراتژی بازاریابی بدانیم ارزشها و اهمیت این کار دقیقا چه چیزی است؟ چرا مهم است و چرا باید برای رسیدن به اهداف مارکتینگ خود اول از همه استراتژی بازاریابی را ایجاد کنیم؟
روشن کردن مسیر استراتژی بازاریابی
بدون استراتژی ممکن است شما هدفی داشته باشید که به سمت آن حرکت کنید, در این مسیر شما با چالشها مشکلات و اتفاقات زیادی دست و پنجه نرم میکنید اما وقتی استراتژی را مشخص کردید میدانید کجای این مسیر زمان استراحت است کجای این مسیر زمان توسعه و… ؛ خب چرا کار را سخت میکنید؟ چرا میخواهید چراغ خاموش پیش بروید چه اصراری است؟ استراتژی میتواند راهحل مناسبی برای شما باشد اینطور نیست؟
هماهنگی بین پرسنل
وقتی اهداف مشخص شدند و مسیر هم مشخص باشد, الان شما میدانید شرح وظایف دقیق هر یک پرسنل شما چه چیزی است, الان تمام آنها میدانند برای چه جیزی در تلاش هستند و در کدام مسیر حرکت میکنند؛ شما حتی میدانید زمان توسعه دارد از راه میرسید و باید چه مقدار بودجه را هزینه کنید و چند نیرو باید استخدام کنید؟ تمام این ها توسط شما قبلا برنامه ریزی شده.
افزایش بهرهوری
چطور ممکن است با استراتژی مارکتینگ بهرهوری کل شرکت بالا برود؟ بهرهوری یعنی نهایت سود ممکنه را از کاری که انجام میدهید داشته باشید؛ وقتی مسیر شما روشن باشد هدفها مشخص باشد و از قبل بودجهبندی و شرح وظایف هر پرسنل مشخص شده باشد, این یعنی اتلاف زمان نداریم و ما در بخشهای زیادی بهتر عمل میکنیم, پس به دلیل درجا نزدن یا به حداقل رساندن آن, بهرهوری خود را هم افزایش دادهایم.
گزارش گیری
گزارش چیزی است که یک کارشناس یا مدیر مارکتینگ به آن نیاز دارد؛ ما در حال اجام کارهایی هستید که باید نتیجهی آن را چه مثبت چه منفی دریافت کنیم, بعد از آن نقاط ضعف و قوت را برسی کنیم و برای استراتژی بعدی راهحل بهتری ارائه دهیم. چرا راهحل بعدی ما بهتر میشود؟ چون یک بار گزارش تهیه کردیم و خود را آنالیز کردیم.
آموزش استراتژی بازاریابی
مراحل ایجاد استراتژی بازاریابی
ایجاد یک استراتژی بازاریابی و مدیریت استراتژیک اصلیترین کاریست که ما باید انجام دهیم؛ من ۷ قدم برای ایجاد یک استراتژی بازاریابی را در این مقاله آوردم که آنها را در موارد زیر خلاصه کردم:
شناخت مخاطب
اولین و پایهای ترین کاری که ما انجام میدهیم شناخت مخاطب است؛ یک کارشناس مارکتینگ بدون شناخت مخاطب دست به اقدامی نمیزند, ما باید مشتریهای خود (منظور از مشتری کسانی هستند که در نهایت به ما پول میدهند) را به چند دسته تقسیم میکنیم, یعنی ما باید رفتار خرید, چیزهایی که در آنها تاثیرگذارند و مسائل روانشناختی و… را کامل برسی کرده و در جایی ثبت کنیم.
هدف گذاری مخاطب
درسته که فروش یک هدف کوتاه مدت برای هر کسب و کار است اما ما باید اهداف دیگری هم مانند افزایش آگاهی از برند, افزایش درگیری مخاطب با برند, افزایش نرخ بازگشت مشتری و… داشته باشیم, هدفهای زیادی وجود دارد که این تنها یک بخشی از اهداف بازاریابی بود که من در مقاله بازاریابی چیست؟ بسیار گسترده تر و ۱۹ هدف مارکتینگ را به شما توضیح دادم حتما از آن استفاده کنید.
تحقیقات بازار و بازاریابی
شاید این سوال برایتان پیش بیاید چرا باید تحقیقات بازار و بازاریابی کنید؟ تحقیقات بازار و بازاریابی مزیتهایی دارد که شامل موارد زیر است، اینها بخش کوچکی از مزیتهای تحقیقات است که ابزار پیشنهادی من برای انجام تحقیقات پرسلاین است:
- فرصتها را پیدا میکنید
- وضعیت بازار را برسی میکنید
- نیازهای مخاطبها را شناسای میکنید
- تبلیغات و محصولات و… را هدفمندتر انجام میدهید
- مکان و ابزارهای مناسب برای تبلیغات را پیدا میکنید
- اهداف متناسبتر برای کسب و کارتان میگذارید
- تصمیمگیریهایتان راحتتر و مطمئنتر میشود
تحلیا رقبا
شما با تحقیقات بازار و بازاریابی هم میتوانید یک بخشی از تحلیل رقبا را دریابید اما این کافی نیست و خود بیزینس رقیب, محصولاتش, کانالهای ارتباطی, شبکههای اجتماعی و … را باید در نظر بگیرید و آنها را برسی کنید, یادتان باشد هدف از تحلیل رقیب کپی کردن از آنها نیست صرفا باید همیشه در نظر داشته باشید آنها در حال چه کاری هستند و استراتژی متناسب با همان را پیاده کنید.
نکته مهم: اگر شما ثابت یک بیزینس نوپا با حدود ۵ الی ۱۰ کارمند هستید و در حوزه فروش کالا فعالیت میکنید, طبیعتا رقیب شما دیجیکالا نیست! اما بهتر است آن را هم در نظر داشته باشید چرا که میتوانید از آن ایده بگیرید.
شناخت محصول در بازاریابی و استراتژی بازاریابی
آمیختهی بازاریابی یا 4p
استراتژی کسب و کار ما طبیعتا در یک بخش خلاصه نمیشود, مجموع و آمیختهای از چندین مسائل است که آنها در کنار یک دیگر میتوانند خیلی اثربخشتر عمل کنند و آن آمیختهی بازاریابی است, آمیختهی بازاریابی را به 4p یا 7p هم میشناسند؛ در ادامه هرکدام را به شما توضیح میدهم:
p اول: محصول یا product
ما دو نوع محصول داریم، کالا یا خدمات، در این قسمت استراتژی متناسب با محصول باید بیان شوید و یکسری سوالات وجود دارد که شما با پاسخ به آنها میتوانید محصول خود را نیز تحلیل کنید, شما باید مشخص کنید ویژگیهای اصلی محصول شما چه چیزی هستند و چرا این محصول باید در بازار با محصولات برتر رقابت کند؟ چه ویژگی مخاطب دنبال آن است که در محصول شما وجود دارد؟ یا اصلا چه ویژگی در محصول شما میباشد که محصولتان را متمایز میکند؟
p دوم: قیمت یا price
هزینهای که مخاطب شما باید پرداخت کند چقدر است؟ خیلی از کسب و کارها قیمت محصولات خود را خیلی ساده مشخص کردهاند: آنها هزینهای که برای تولید محصول انجام میدهند را به اضافهی سود خود میکنند و بعد آن میشود قیمت نهایی؛ مشکلی که الان وجود دارد این است بر فرض مثال شما در تولید هزینه بالایی داشتهاید که اشتباه از خودتان هم بوده، الان مشتری چرا باید تاوان اشتباه در تولید شما را پرداخت کند؟ قیمتگذاری مرحله دوم آمیختهی بازاریابی شما است.
p سوم: مکان محصول یا توزیع یا place
در حال حاضر شما محصول خود را برسی کردید و یک محصول استاندارد با نیاز بازار آماده کردهاید و با استفاده از قیمتگذاری درست زیر بنای استراتژی خود را حاضر کردهاید و الان وقت توزیع آن رسیده؛ در حال حاضر مشخص کنید باید از کدام کانال ارتباطی خود این محصول را توزیع کنید؟ جواب این سوال کاملا به مخاطب هدف شما دارد چرا که مخاطبی که در حال حاضر هدف قرار دادید ممکن است با بازاریابی حضوری موافق باشد تا آنلاین, چگونگی ترجیح مخاطب هدف در زمان تحقیقات بازار و بازاریابی باید مشخص شود.
p چهارم: ترویج یا promotion
بعد از توزیع زمان نهایی تبلیغ و ترویج فرا رسیده, الان زمان قانع کردن مخاطب رسیده, شما در مرحله اول محصولی مناسب آماده کردهاید که مخاطب دلیلی برای تهیه آن دارد پس خیلی راحت میتوانید آن را تبلیغ کنید, وقتی قیمتگذاری شما مناسب باشد خیلی از مخاطبها را میتوانید جذب کنید, اما کجا میخواهید تبلیغات را انجام دهید؟ مخاطب شما کجاست؟ شما چطور میتوانید روی آن تاثیر بگذارید؟ این هم در تحقیقات بازار و بازاریابی باید انجام دهید و با کمک STP مخاطبها را دسته بندی و مورد هدف قرار دهید.
تحلیل و گزارش گیری بازاریابی
گزارش گیری
گزارش گیری کاریست که هر کارشناس مارکتینگ یا مدیر مارکتینگ باید انجام دهد, بعد از انجام این مراحل شما میتوانید به دو صورت کار را پیش ببرید: یا باید با استفاده ارز تحقیقات بازاریابی که به صورت حضوری انجام شود تست کنید تا خطاها را به حداقل برسانید یا شما باید آن را اجرا کنید و در صورت نیاز اصلاحاتی در استراتژی به وجود آوریم، آزمون خطا و اصلاح و بهبود عمکرد کاریست که میتوانید با انجام آن موفقتر از قبل باشید.
نتیجه گیری
استراتژی بازاریابی نقشه راهی است که کسبوکارها برای دستیابی به مشتریان بالقوه و تبدیل آنها به مشتریان وفادار ترسیم میکنند. این استراتژی شامل تحقیق بازار، شناسایی نیازها و خواستههای مشتریان، توسعه محصولات یا خدمات متناسب با این نیازها، تعیین قیمتگذاری، انتخاب کانالهای توزیع و برنامهریزی تبلیغات است. با پیروی از مراحل تدوین استراتژی بازاریابی، کسبوکارها میتوانند به اهداف خود دست یابند و در بازار رقابتی موفق شوند.